Domowa zagroda : rysy dziejów polskich w opowiadaniu powieściowém dla młodzieży. cz. 2 (Miniszewski Józef Aleksander)
Strona 17
mierzą. Na Spiżu zawierano ten pokój trwały, a postanowiono, że Tatry i Krępak mają być krajów obu granicami, jako dawniej.
Umarł Kazimierz roku 1191 uderzony apopleksyą, inni utrzymują, jakoby pewna niewiasta zadać mu miała trunek szkodliwy, chcąc go powolnym chuci swojej uczynić. Powiadają niektórzy dziejopisarze że Kazimierz był dorodny, łącząc ciała kształty piękne z przymiotami serca i duszy zacnemi. Zostało po nim dwóch synów z żony Heleny: Leszek od koloru włosów Białym nazwany i Konrad, który był następnie mazowieckim księciem i od niego poszła linia dziedzicznych panów tej ziemi.
Po śmierci Kazimierzowej obrano Leszka Białego monarchą, dodając mu matkę opiekunką i rządców Mikołaja wojewodę i Pełkę biskupa krakowskiego. Mieczysław nie poprzestał na tem, ale zebrawszy wojska, podsunął się pod Kraków r. 1196. Przyszło do bitwy nad Mozgawą rzeką. Krwawe zwycięztwo zostało przy Małopolanach. Atoli siłą nie wskórawszy, podstępu użył Mieczysław. Ułudził Helenę matkę Leszkową Mieczysław obietnicami, korzystając z niezgody jej z opiekunami; Helena wydała mu Kraków, przeniósłszy się do Sandomierza. Nie dotrzymał przyrzeczeń Mieczysław (r. 1201), a Mikołaj wojewoda zebranem wojskiem przywrócił Leszka Białego na tron. Wszelako, gdy na nowo intrygi podkopywać poczęły wojewodę i wygnać go postanowiono, natenczas on sam udał się do Mieczysława i Kraków mu wydał. Osiągnąwszy władzę Mieczysław Stary, już ją do śmierci piastował, nie mogąc wznawiać dawnych bezprawiów, bo naród uchwalą Łęczycką był ubezpieczony. Umarł Mieczysław Stary w Kaliszu, nic zacnego przez ten przeciąg ostatniego panowania dla kraju nie uczyniwszy. Zwłoki jego pochowane w Kaliszu w kościele